Renovatieplicht appartement – uw unit, de VME en de syndicus

Kort samengevat

De renovatieplicht geldt per wooneenheid: koopt u sinds 1 januari 2023 een appartement met EPC-label E of F, dan moet uw appartement binnen 6 jaar na de akte label D halen. Het volledige gebouw en de collectieve onderdelen (gemeenschappelijk dak, collectieve verwarming) vallen niet onder úw plicht, maar ze wegen wel door in het label van uw appartement. Daarom begint u best bij de syndicus: het EPC Gemeenschappelijke Delen en een renovatieplan voor de VME. Wettelijk verplichte werken aan gemeenschappelijke delen kunnen met een gewone meerderheid (50 % + 1) worden beslist. De VME kan een basispremie en een verhoogde Mijn VerbouwLening krijgen; eigenaar-bewoners uit inkomenscategorie 3 en 4 kunnen daarbovenop een aanvullende premie vragen.

Om te onthouden U bent zelf verantwoordelijk voor het label van uw appartement, ook als de buren niet meewillen. Zet de energierenovatie dus vroeg op de agenda van de algemene vergadering: zes jaar is kort voor een beslissing, offertes en werken in mede-eigendom.

Wat zegt de regel voor een appartement?

Regel van toepassing op akten verleden vanaf 1 januari 2023, stand 10 oktober 2026 (art. 11.2/2.1 Energiedecreet en art. 9.3.4 Energiebesluit, versies van kracht sinds 1 september 2026):

de plicht ontstaat bij een verkoop, ruil, schenking of inbreng in volle eigendom, of bij het vestigen of overdragen van opstal of erfpacht;
het appartement moet binnen 6 jaar na de akte label D halen (voor akten vanaf 1 januari 2028 vermeldt de geldende tekst label C; zie onze gids over de renovatieplicht na 2028);
de plicht geldt voor een wooneenheid, niet voor een volledig appartementsgebouw, en niet voor collectieve onderdelen zoals gemeenschappelijke dakdelen of installaties die ook andere eenheden verwarmen (vlaanderen.be);
het bewijs is een nieuw EPC van uw appartement, opgemaakt door een energiedeskundige type A.

Vlaanderen.be bevestigt uitdrukkelijk dat de plicht ook geldt "als de andere appartementen niet van eigenaar veranderen". Er is geen aparte termijn of korting voor appartementen.

Ook een studio of een appartement dat u verhuurt of als tweede verblijf gebruikt, valt eronder. Uitzonderingen per type akte (erfenis, scheiding, partners) vindt u in onze gids over de uitzonderingen op de renovatieplicht.

Rekenvoorbeeld: uw deadline

Authentieke akte van uw appartement: 1 juli 2025, EPC-label E.
Termijn: 6 jaar (art. 9.3.4 Energiebesluit; sinds 1 januari 2026 ook voor lopende aankopen, dus ook voor uw akte uit 2025).
Uiterste datum: 1 juli 2025 + 6 jaar = 1 juli 2031. Vóór die datum moet een nieuw EPC met minstens label D in de databank van het VEKA staan.

Vul uw eigen gegevens in om de termijn en het te halen label te zien.

Renovatieplicht-checkStand 10 oktober 2026

Wanneer is (of wordt) de notariële akte verleden?
Datum van de authentieke akte Soort akte
Welk gebouw en welk EPC?
Type gebouw EPC-label bij de akte Of uw EPC-score (kWh/m² per jaar, optioneel) Beschermd monument of op de inventaris bouwkundig erfgoed Ik plan sloop binnen 6 jaar na de akte
Welke premies? (Mijn VerbouwPremie)
Inkomenscategorie
Uw inkomenscategorie berekenen (plafonds aanvragen vanaf 1 januari 2026)GezinPersonen ten lasteGezamenlijk belastbaar inkomen (euro, laatste aanslagbiljet) Ik heb nog een andere woning of bouwgrond volledig in volle eigendom
Welke werken overweegt u? (optioneel)
DakisolatieDakrenovatieGevel- of muurisolatieRamen en deurenZonnepanelenVochtproblemen

—

Uiterste datum: —
Te behalen label: —
Mogelijke boete: —
Kloof tot het doel: —

Premies voor uw categorie

Detail van de berekening

Indicatief, geen juridisch advies. Enkel een nieuw EPC van een energiedeskundige type A bewijst dat u voldoet. Regels volgens de geldende tekst, stand 10 oktober 2026. De berekening gebeurt in uw browser: wij bewaren geen gegevens. Gebruiksvoorwaarden · Methode en bronnen.

Privatief of gemeenschappelijk: wie beslist wat?

Het EPC van een appartement neemt enkel de privatieve delen op. De gemeenschappelijke delen (bijvoorbeeld het dak of de buitenmuren) staan in het EPC van de Gemeenschappelijke Delen van het gebouw. De gegevens uit dat EPC worden automatisch gebruikt bij de opmaak van de EPC's van de appartementen (vlaanderen.be, pagina EPC van een residentiële gebouweenheid).

Onderdeel	Meestal	Wie beslist en betaalt?
Ramen en deuren van uw appartement	privatief of gemeenschappelijk, volgens de basisakte	Lees de basisakte en het reglement van mede-eigendom
Individuele verwarmingsketel of warmtepomp	privatief	U zelf
Isolatie aan de binnenkant van uw muren of vloer	privatief	U zelf
Dak en dakisolatie	gemeenschappelijk	Algemene vergadering van de VME
Gevel en buitenmuren	gemeenschappelijk	Algemene vergadering van de VME
Collectieve verwarming	gemeenschappelijk	Algemene vergadering van de VME

Wat privatief en wat gemeenschappelijk is, verschilt van gebouw tot gebouw: de basisakte beslist, niet deze tabel. Bij twijfel vraagt u het na bij de syndicus of uw notaris.

Stappenplan voor een appartementseigenaar

1. Lees uw EPC en vraag het EPC Gemeenschappelijke Delen op

Kijk naar het kengetal (kWh/m² per jaar) en de aanbevelingen op uw EPC. Bestaat er nog geen EPC Gemeenschappelijke Delen, vraag de syndicus dan om dat eerst te laten opmaken. Vlaanderen.be raadt precies die volgorde aan: eerst de gemeenschappelijke delen, daarna de appartementen. De EPC-waarden per label helpen u in te schatten hoeveel u nog moet winnen.

2. Bepaal wat u alleen kunt doen

Voor een appartement met een goed geïsoleerd dak en goede buren boven en onder is het verschil met label D soms al te overbruggen met privatieve werken: ramen (als die privatief zijn), verwarming, ventilatie. Of dat volstaat, kan alleen een energiedeskundige met de officiële software berekenen. U kunt vooraf een indicatie krijgen met de officiële toepassing Test uw EPC; lees ook onze gids over uw EPC berekenen.

3. Zet de gemeenschappelijke werken op de agenda

Zijn werken aan dak, gevel of collectieve verwarming nodig, vraag dan schriftelijk aan de syndicus om ze op de agenda van de algemene vergadering te zetten. Breng het EPC en zo mogelijk offertes mee.

4. Gewone meerderheid voor wettelijk verplichte werken

Volgens vlaanderen.be kunnen wettelijk verplichte werken beslist worden met een gewone meerderheid (50 % + 1). Vlaanderen.be noemt dakisolatie en de renovatieverplichting uitdrukkelijk als voorbeelden.

5. Weigert de algemene vergadering?

Wordt de nodige meerderheid niet gehaald, dan kan de mede-eigenaar naar de vrederechter stappen om een beslissing die hem persoonlijk nadeel berokkent, nietig te laten verklaren (vlaanderen.be). De procedure zelf en de termijnen staan in het federale appartementsrecht (Burgerlijk Wetboek): laat u daarvoor bijstaan door een advocaat of uw notaris.

Een argument voor de andere eigenaars: elk appartement dat later verkocht wordt, valt zelf onder de renovatieplicht. Wie de werken aan de gemeenschappelijke delen blokkeert, drukt dus de toekomstige waarde van alle appartementen in het gebouw, zo schrijft vlaanderen.be.

6. Laat een nieuw EPC opmaken na de werken

Na de werken laat u door een energiedeskundige type A een nieuw EPC van uw appartement opmaken. Het komt automatisch in de databank van het VEKA terecht: u hoeft het niet apart te melden.

Premies en lening voor appartementen

Bedragen voor aanvragen vanaf 1 maart 2026 (vlaanderen.be, geraadpleegd op 10 oktober 2026). U komt mogelijk in aanmerking voor de bedragen hieronder; de definitieve premie hangt af van uw dossier.

Voor uw privatieve werken

Als eigenaar-bewoner gelden voor een privatief appartement dezelfde premies als voor een woning. Voor ramen en deuren bijvoorbeeld: inkomenscategorie 4 krijgt 50 % van de factuur (maximaal 5.250 euro), categorie 3 35 % (maximaal 3.675 euro). Categorie 1 en 2 krijgen sinds 1 maart 2026 enkel nog een premie voor een warmtepomp of warmtepompboiler. Details in onze gidsen over de Mijn VerbouwPremie 2026 en de premie voor ramen en deuren.

Voor werken aan de gemeenschappelijke delen

Basispremie voor de VME. Bij werken aan de gemeenschappelijke delen komt de basispremie toe aan de investeerder van het volledige gebouw, of aan de VME als die is opgericht. Voor dakisolatie bedraagt die basispremie 16 euro per m² isolatie, met een maximum van 40 % van de factuur zonder btw (vlaanderen.be, Mijn VerbouwPremie voor dak, regels vanaf 1 juli 2025). De basispremie voor gemeenschappelijke delen blijft open voor alle inkomenscategorieën.
Aanvullende premie voor uzelf. Eigenaar-bewoners uit categorie 3 en 4 kunnen een aanvullende premie aanvragen. Die wordt berekend zoals voor een woning, min uw proportioneel aandeel in de basispremie. Basispremie en aanvullende premie samen zijn voor het dak begrensd tot 5.750 euro (categorie 4) of 4.025 euro (categorie 3).
Mijn VerbouwLening voor de VME. Het maximale leenbedrag van 60.000 euro stijgt met 25.000 euro per eenheid in het gebouw. Een VME krijgt in 2026 de rentevoet van categorie 2, namelijk 1,5 %. Voor appartementsgebouwen en VME's loopt de aanvraag enkel via het Energiehuis. Neemt de VME de lening, dan gaat de basispremie volledig naar de vervroegde terugbetaling ervan. Meer in onze gids over Mijn VerbouwLening.

Rekenvoorbeeld: wat leent een VME maximaal?

Voor een gebouw met 8 appartementen, volgens de regel van vlaanderen.be:

basisbedrag: 60.000 euro;
verhoging: 8 × 25.000 euro = 200.000 euro;
maximaal leenbedrag van de VME: 60.000 + 200.000 = 260.000 euro.

Het bedrag dat de VME effectief krijgt, hangt af van de offertes en van de beoordeling door het Energiehuis.

Rekenvoorbeeld: uw aanvullende premie voor het dak (fictieve cijfers)

Stel: uw aandeel in de factuur voor de dakisolatie bedraagt 8.000 euro zonder btw en uw aandeel in de basispremie van de VME 600 euro. U bent eigenaar-bewoner in categorie 3.

Berekening zoals voor een woning: 35 % × 8.000 euro = 2.800 euro (onder het maximum van 4.025 euro).
Min uw aandeel in de basispremie: 2.800 − 600 = 2.200 euro aanvullende premie.
Controle: basispremie en aanvullende premie samen = 2.800 euro, onder het plafond van 4.025 euro.

Het aandeel van een aparte berging of garage telt niet mee in die berekening (vlaanderen.be). Een simulatie voor uw eigen situatie maakt u met de officiële simulator of via het Energiehuis.

Dit is algemene informatie, geen juridisch advies. Voor vragen over de basisakte, de meerderheden of een procedure bij de vrederechter is uw notaris of een advocaat het juiste aanspreekpunt. Voor premies en de VME-lening kunt u terecht bij het Energiehuis of de Vlaamse Infolijn (1700). Weet u niet zeker of u de termijn haalt, lees dan ook wat er gebeurt bij een boete voor de renovatieplicht.

Veelgestelde vragen

Moet het hele appartementsgebouw label D halen?

Nee. De renovatieplicht geldt per wooneenheid, niet voor het volledige gebouw en niet voor collectieve onderdelen. Alleen het appartement dat met label E of F werd overgedragen, moet binnen 6 jaar label D halen. Werken aan gemeenschappelijke delen kunnen daar wel voor nodig zijn.

Wat als de andere eigenaars niet willen meewerken?

Wettelijk verplichte werken kunnen met een gewone meerderheid (50 % + 1) worden beslist. Wordt die niet gehaald, dan kunt u naar de vrederechter stappen om een beslissing die u persoonlijk nadeel berokkent, te laten vernietigen. Laat u daarvoor juridisch bijstaan.

Wat is het EPC Gemeenschappelijke Delen?

Het EPC van een appartement bevat enkel de privatieve delen. Dak, buitenmuren en andere gemeenschappelijke delen staan in een apart EPC Gemeenschappelijke Delen, dat de syndicus laat opmaken. De gegevens ervan worden automatisch gebruikt voor de EPC's van de appartementen, dus best eerst laten opmaken.

Krijgt de VME een premie?

De VME kan een basispremie krijgen voor werken aan de gemeenschappelijke delen, voor alle inkomenscategorieën, en een Mijn VerbouwLening die per eenheid 25.000 euro hoger mag liggen. Eigenaar-bewoners uit categorie 3 en 4 kunnen daarbovenop een aanvullende premie vragen.

Mijn appartement heeft label D gehaald dankzij een nieuw dak. Moet ik nog iets doen?

Ja: laat een nieuw EPC van uw appartement opmaken door een energiedeskundige type A. Alleen dat nieuwe EPC bewijst dat u voldoet. Het komt automatisch in de databank van het VEKA terecht.

Renovatieplicht voor een appartement - wat moet u zelf doen?